„Bezimienne duchy krążą cichutko...”
Dodane przez admin dnia Listopad 01 2011 10:00:00
Na tym cmentarzu nikt dzisiaj nie zapali zniczy, nikt nie złoży wiązanki kwiatów, nikt nie pochyli się nad grobami i mogiłami osób tam pochowanych. W leśnej głuszy z dala od ludzkich siedzib znajdują się mogiły, o których pamięta już niewielu... Całkowicie zaniedbany, zapomniany, zarośnięty stary poniemiecki cmentarz znajduje się w lasach niedaleko Wierzyc w gminie Łubowo. W zasadzie można by rzec, że to jego pozostałości...
Treść rozszerzona
Na tę niezwykłą XIX-wieczną nekropolię trafiłem w ubiegłym roku podczas sprawdzania miejsc związanych z mordowaniem przez hitlerowców w czasie II wojny światowej pacjentów szpitala „Dziekanka”. Wówczas też w portalu informacjelokalne.pl poruszałem temat tego miejsca... Byłem tam niedawno i cmentarz jest nadal zaniedbany, zapomniany i zarośnięty... Można jedynie odczytać kilka zachowanych jeszcze płyt nagrobnych, choć widać, że nekropolia znajduje się na dość dużym obszarze. Cmentarz, a raczej to co z niego pozostało, sprawia, iż zaczynamy się zastanawiać, dlaczego doszło do tego, iż ta nekropolia jest tak zaniedbana.

Czy dlatego, że są na niej pochowani prawdopodobnie Niemcy? Pewnie tak, bo wiele takich poniemieckich, protestanckich cmentarzy jest w naszym powiecie i większość z nich – niestety – jest w opłakanym stanie. Ten w okolicach Wierzyc różni się od innych podobnych tym, że można jeszcze wyraźnie odczytać nazwiska osób pochowanych na tej nekropoli! Z płyt można się dowiedzieć, że zmarli byli tutaj chowani od 1860 do 1899 roku.

Wszelkim cmentarzom należy się szacunek, bez względu na to, jakiej narodowości zmarli zostali na nim pogrzebani. To jeden z przejawów kultury. My Polacy domagamy się dzisiaj, by na Wschodzie szanowane były polskie cmentarze. Czy to samo czynimy w stosunku do tych, którzy zmarli na polskiej ziemi? Niekoniecznie. Są wprawdzie gminy, gdzie dokonuje się ekshumacji ludzkich szczątków i przenosi się je w inne miejsce lub też upamiętnia się dawne cmentarze w sposób jak najbardziej godny.

Mam ogromną nadzieję, że także władze gminy Łubowo (które już wielokrotnie pokazały, że dbają o miejsca związane z naszą historią) i Nadleśnictwo Czerniejewo (cmentarz znajduje się na jego terenie) uczynią szybko kroki, by w odpowiedni sposób upamiętnić pozostałości po cmentarzu znajdującym się w lasach niedaleko Wierzyc. Być może ów cmentarz nie przedstawia wartości historycznych, ale w takich sytuacjach należy przede wszystkim pamiętać o szacunku dla zmarłych.

Bezimienne duchy…
Poniżej publikujemy fragment przepięknego wiersza, który jest umieszczony jest przy wejściu na cmentarz w Jaworcu w Bieszczadach:
„Bezimienne duchy
krążą cichutko
nad zapadniętymi
bez krzyża grobami
czekając wędrowca
krótkiej modlitwy
by znów się ułożyć
na wieczny spoczynek
tak zasłużony
a tak sponiewierany”
.

Mam nadzieję, że te mogiły (niektóre niestety rozkopane!) na cmentarzu niedaleko Wierzyc będą mogły w niedługim czasie „znów się ułożyć na wieczny spoczynek”, a my nie będziemy zacierać śladów przeszłości. Ciekawych śladów przeszłości których wokół nas jest już coraz mniej.

Wkrótce w portalu PiastowskaKorona.pl przybliżymy inne, zapomniane i zaniedbane nekropolie w naszym regionie. I tutaj też prośba do naszych Czytelników - jeśli znają Państwo takie cmentarze, prosimy o informacje na skrzynkę mailową: kontakt@piastowskakorona.pl

Karol Soberski